کافکا، فاکنر و آگاتا کریستی آزاد شدند؛ کتابهایی که امسال به مالکیت عمومی رسیدند
۱ دقیقه مطالعه
هر سال روز اول ژانویه برای کتابخوانها روز خاصی است: روز مالکیت عمومی. در این روز حق نشر گروهی از آثار به پایان میرسد و آن آثار از آنِ همه میشوند. هر کسی میتواند آنها را آزادانه منتشر، ترجمه، اقتباس و رایگان عرضه کند.
کتابهای آزادشده در ۲۰۲۶
در آمریکا، حق نشر کتابها ۹۵ سال پس از انتشار پایان مییابد. بنابراین از ۱۱ دی ۱۴۰۴ (۱ ژانویه ۲۰۲۶)، کتابهای منتشرشده در سال ۱۹۳۰ به مالکیت عمومی رسیدند؛ از جمله:
- قصر — فرانتس کافکا
- گور به گور (As I Lay Dying) — ویلیام فاکنر
- شاهین مالت — دشیل همت
- قتل در خانهی کشیش — آگاتا کریستی
- زهر قوی — دوروتی ال. سیرز
- نه بدون خنده — لنگستون هیوز
- بدنهای پست — ایولین وو
- پرستوها و آمازونها — آرتور رنسام
- چهار جلد نخست مجموعهی نانسی درو
۲۸ سال یا ۹۵ سال؟
نخستین قانون حق نشر آمریکا در سال ۱۷۹۰، حمایت از کتاب را حداکثر ۲۸ سال در نظر گرفته بود. این مدت در قرن بیستم بارها تمدید شد و به ۹۵ سال امروز رسید.
در ایران چطور؟
طبق قانون حمایت از حقوق مؤلفان ایران، حقوق مادی اثر تا ۵۰ سال پس از درگذشت پدیدآورنده محفوظ است و پس از آن، اثر در مالکیت عمومی قرار میگیرد.
کتابهای رایگان کتابرو از همینجا میآیند
همهی کتابهای رایگان کتابرو در مالکیت عمومیاند، برای همین میتوانیم متن کاملشان را آزادانه در اختیار شما بگذاریم. چند نمونه:
- دیوان حافظ و شاهنامه از گنجینهی ادب فارسی
- منشأ انواع داروین، کتابی که علم زیستشناسی را دگرگون کرد
- والدن هنری دیوید ثورو، دربارهی زندگی ساده